สัญญาจ้างนายหน้า Affiliate (แนะนำสินค้ารับค่าบำเหน็จ) ต้องมีอะไรบ้าง

• ร้านออนไลน์เปิดโครงการ Affiliate ให้ครีเอเตอร์หรือลูกค้าช่วยแนะนำสินค้า
• จ่ายค่าตอบแทนตามยอดขายจริง ไม่ใช่ค่าจ้างรายเดือน
• ต้องการเขียนให้ชัดว่า «ยอดนี้ของใคร» นับอย่างไร และหักคืนได้แค่ไหนเมื่อลูกค้าคืนสินค้า
• อยากกันการปั่นยอด สั่งซื้อเอง ใช้บอต หรือแอบซื้อโฆษณาด้วยชื่อแบรนด์ของร้าน

• ระยะเวลาระบุแหล่งที่มาในสัญญาต้องตรงกับที่ตั้งไว้ในระบบจริง ไม่งั้นเถียงกันทุกรอบบิล
• ค่าบำเหน็จนายหน้าเป็นเงินได้ ม.40(2) — จ่ายนิติบุคคลหัก ณ ที่จ่าย 3% · จ่ายบุคคลธรรมดาคิดคนละวิธี ตรวจก่อนจ่ายงวดแรก
• นายหน้าต้องเปิดเผยว่าเป็นลิงก์ที่ได้ค่าตอบแทน — ปิดบังเสี่ยงผิดกฎหมายโฆษณาและกระทบทั้งสองฝ่าย
• ให้สิทธิแต่ผู้เดียวโดยไม่กำหนดเป้าหมายและทางออก = ร้านติดล็อกกับคนที่ไม่ทำยอด
• ถ้าเขียนให้นายหน้ารับเงินหรือทำสัญญาแทนได้เมื่อไร จะกลายเป็นตัวแทน ต้องปิดอากรและร้านผูกพันตามที่เขาทำ
• สินค้าที่ต้องขออนุญาตโฆษณา (อาหาร เครื่องสำอาง ยา) พูดได้เฉพาะในขอบเขตที่ได้รับอนุญาต

• จ้างผลิตคอนเทนต์หรือไลฟ์โดยจ่ายเป็นรอบ ไม่ผูกกับยอดขาย — ใช้สัญญาจ้างไลฟ์ขายสินค้าหรือจ้างทำของ
• ให้คนนั้นรับคำสั่งซื้อ เก็บเงิน หรือออกใบเสร็จแทนร้าน — ใช้สัญญาตัวแทนหรือสัญญาฝากขาย
• ให้ซื้อสินค้าไปขายต่อในนามตัวเอง — ใช้สัญญาตัวแทนจำหน่าย (ซื้อขาด)
• สัญญานายหน้าแอฟฟิลิเอต ภาษาอังกฤษ — ใช้ Affiliate Marketing Agreement — สัญญานายหน้าแอฟฟิลิเอต ภาษาอังกฤษ

สัญญานายหน้าที่ตกลงกันว่า นายหน้าเพียงชี้ช่องหรือจัดการให้ได้เข้าทำสัญญา แต่ไม่มีอำนาจทำการแทนผู้ประกอบการ ไม่เข้าลักษณะตราสารใดในบัญชีอัตราอากรแสตมป์ จึงไม่ต้องปิดอากรแสตมป์ — ต่างจากสองกรณีข้างล่างที่ต้องปิด

• ถ้าเขียนให้ผู้รับงาน มีอำนาจทำการแทน (รับคำสั่งซื้อ รับเงิน ทำสัญญาแทน) จะกลายเป็นการตั้งตัวแทนตามลักษณะ 21 — มอบอำนาจเฉพาะการ 10 บาท มอบอำนาจทั่วไป 30 บาท ตัวการเป็นผู้เสียอากรและขีดฆ่า · สัญญาฉบับนี้ตัดอำนาจดังกล่าวไว้แล้วในข้อ 1.4
• ถ้าตกลงจ่ายเป็น ค่าจ้างผลิตเนื้อหาหรือค่าจ้างทำงานให้สำเร็จ ไม่ใช่ค่าบำเหน็จตามยอดขาย จะเข้าลักษณะ 4 จ้างทำของ อัตรา 1 บาทต่อสินจ้างทุก 1,000 บาทหรือเศษ ผู้รับจ้างเป็นผู้เสียอากร
• หนังสือมอบอำนาจที่ใช้ลงนามแทนนิติบุคคล ปิดอากรตามลักษณะ 7 (10 หรือ 30 บาท) แยกจากตัวสัญญา

• ค่าบำเหน็จนายหน้าเป็นเงินได้ตามมาตรา 40(2) ไม่ใช่ค่าจ้างทำของ — ผู้จ่ายที่เป็นนิติบุคคลจ่ายให้ นิติบุคคล ในประเทศไทย หักภาษี ณ ที่จ่าย ร้อยละ 3 (คำสั่งกรมสรรพากร ท.ป.4/2528 ข้อ 3/1)
• จ่ายให้ บุคคลธรรมดา ค่าบำเหน็จตาม ม.40(2) ผู้จ่ายมีหน้าที่หักภาษี ณ ที่จ่ายตามหลักเกณฑ์ของประมวลรัษฎากรว่าด้วยการหักภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ซึ่งคิดจากฐานเงินได้ทั้งปี ไม่ใช่อัตราคงที่ร้อยละ 3 — ให้ตรวจกับผู้ทำบัญชีหรือสรรพากรพื้นที่ก่อนจ่ายงวดแรก
• ต้องออก หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่าย ให้นายหน้าทุกครั้ง และนำส่งภายในวันที่ 7 ของเดือนถัดไป · หักเมื่อยอดจ่ายตามสัญญารายหนึ่ง ๆ ตั้งแต่ 1,000 บาทขึ้นไป แม้แบ่งจ่ายหลายครั้ง
• นายหน้าที่มีรายรับเกินเกณฑ์จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มต้องจด VAT เรียกเก็บและออกใบกำกับภาษี — ผู้ประกอบการควรตรวจว่าค่าบำเหน็จในสัญญารวม VAT แล้วหรือยัง
• เงินที่หักคืน (clawback) ตามข้อ 6.2 ควรออกเอกสารปรับปรุงให้ตรงกับใบกำกับภาษีและหนังสือรับรองการหักภาษีของรอบเดิม

• ต้องเปิดเผยว่าเป็นลิงก์ที่ได้ค่าตอบแทน (ข้อ 3.2) — การรีวิวโดยไม่บอกว่าได้ส่วนแบ่ง อาจเข้าข่ายโฆษณาที่ทำให้ผู้บริโภคเข้าใจผิดตามกฎหมายคุ้มครองผู้บริโภค และเป็นความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ได้ถ้าเป็นข้อความเท็จ
• สินค้าที่ต้องขออนุญาตโฆษณาก่อน (อาหาร เครื่องสำอาง ยา เครื่องมือแพทย์ บริการสุขภาพ) นายหน้าพูดได้เฉพาะภายในขอบเขตที่ได้รับอนุญาต ห้ามอวดอ้างสรรพคุณรักษาโรค · ห้ามโฆษณาเด็ดขาด: เครื่องดื่มแอลกอฮอล์และผลิตภัณฑ์ยาสูบ
• ขายผ่านช่องทางออนไลน์เข้าข่ายตลาดแบบตรง ผู้ประกอบการต้องจดทะเบียนกับ สคบ. และผู้ซื้อมีสิทธิบอกเลิกสัญญาคืนสินค้าได้ภายใน 7 วัน — กระทบยอดที่ใช้คำนวณค่าบำเหน็จโดยตรง (ดูข้อ 4.2 และ 6.1)
• รีวิวหรือคำรับรองต้องเป็นของจริง ห้ามใช้ข้อความหรือบุคคลที่สร้างด้วยปัญญาประดิษฐ์ให้เข้าใจว่าเป็นผู้ใช้จริง (ข้อ 3.4)

กฎหมายในหัวข้อนี้ควรตรวจฉบับปัจจุบันก่อนใช้ ข้อความในส่วนนี้เป็นคำเตือนให้ตรวจ ไม่ใช่การยืนยันเลขมาตรา

• รายการสินค้าหรือบริการที่ร่วมรายการ อัตราค่าบำเหน็จรายสินค้า และรายการที่ไม่จ่ายค่าบำเหน็จ
• ลิงก์ติดตาม รหัสแนะนำ รหัสส่วนลด และหมายเลขบัญชี Affiliate ที่ออกให้
• ตัวอย่างรายงานของระบบหรือแพลตฟอร์ม พร้อมวิธีอ่านยอดที่ใช้คำนวณ
• คู่มือแบรนด์ ข้อความบังคับ ข้อความต้องห้าม และสื่อที่อนุญาตให้ใช้
• เอกสารรับรองสถานะภาษีของนายหน้า (ทะเบียนพาณิชย์ / ภ.พ.20 ถ้ามี) และเลขบัญชีรับเงิน
• หนังสือรับรองนิติบุคคลและหนังสือมอบอำนาจของผู้ลงนาม (ถ้ามี)

• ทำสัญญาอย่างน้อย 2 ฉบับ ข้อความและเอกสารแนบท้ายตรงกัน คู่สัญญาถือไว้ฝ่ายละฉบับ
• ลงลายมือชื่อและลงชื่อย่อกำกับทุกหน้า รวมทั้งเอกสารแนบท้าย
• บันทึกวันเริ่มใช้ลิงก์/รหัส และตั้งค่าระยะเวลาระบุแหล่งที่มาในระบบให้ตรงกับข้อ 4.1 ก่อนเริ่มงานจริง
• ถ้าลงนามอิเล็กทรอนิกส์ ให้เก็บหลักฐานระบุตัวผู้ลงนาม วันเวลา และไฟล์ฉบับที่ลงนามแล้วไว้ทั้งสองฝ่าย

เขียนและตรวจทานโดย ภูวรา ครอบตะคุ ทนายความ (ใบอนุญาต 477/2558) · เนติบัณฑิตไทย · น.ม. กฎหมายทรัพย์สินทางปัญญาและสารสนเทศ — การเลือกประเด็น การจัดหมวด และคำอธิบายในบทความนี้เป็นงานอันมีลิขสิทธิ์ของผู้เขียน ส่วนตัวบทกฎหมายที่ยกมาไม่มีลิขสิทธิ์และตรวจกับราชกิจจานุเบกษาได้เสมอ · ทะเบียนบทความ OKC-C057E1 · หากนำไปใช้ต่อ โปรดระบุชื่อผู้เขียนและลิงก์ต้นฉบับ