หนังสือให้ความยินยอมผู้ร้องเป็นผู้จัดการมรดก ต้องมีอะไรบ้าง

• ใช้เมื่อพี่หรือน้องคนหนึ่งยื่นคำร้องขอเป็นผู้จัดการมรดกของพ่อแม่ และศาลหรือทนายขอหนังสือไม่คัดค้านจากทายาทคนอื่น
• ใช้เมื่อคู่สมรสของผู้ตายยื่นคำร้อง และบุตรทุกคนยินยอม
• ใช้เมื่อทายาทต้องการให้ผู้ร้องรับปากเป็นหนังสือว่าจะส่งบัญชีทรัพย์มรดกและแจ้งก่อนขายบ้านหรือที่ดิน

• ความยินยอมไม่ใช่การสละมรดก ส่วนแบ่งยังเป็นไปตามพินัยกรรมหรือกฎหมาย
• ติ๊กไม่ขอเป็นผู้จัดการร่วมแล้ว ทายาทที่ลงชื่อจะไม่ยื่นขอเป็นผู้จัดการในเรื่องนี้ แต่ยังร้องขอให้ศาลถอนผู้จัดการที่ละเลยหน้าที่ได้
• ทายาททุกคนควรลงชื่อ ทายาทที่ไม่ได้ลงชื่อศาลอาจต้องส่งหมายแจ้ง ทำให้คดีช้าลง
• ทายาทผู้เยาว์ต้องให้ผู้แทนโดยชอบธรรมลงชื่อแทน ถ้าผู้แทนเป็นผู้ร้องเองให้ปรึกษาทนายความ

• ถ้าทายาทเป็นฝ่ายเลือกและขอให้ศาลตั้งบุคคลที่ตนเสนอ (รวมถึงคนนอก) ให้ใช้ หนังสือให้ความยินยอมตั้งผู้จัดการมรดก
• ถ้าผู้ร้องจะมอบให้ผู้อื่นไปดำเนินคดีในศาลแทน ให้ใช้ หนังสือมอบอำนาจดำเนินคดีแพ่ง

หนังสือให้ความยินยอมผู้ร้องเป็นผู้จัดการมรดกไม่มีลักษณะแห่งตราสารในบัญชีอัตราอากรแสตมป์ท้ายประมวลรัษฎากร จึงไม่ต้องปิดอากร

คำร้องขอตั้งผู้จัดการมรดกเป็นคดีไม่มีข้อพิพาท (ค่าขึ้นศาลเรื่องละ 200 บาท ตามตาราง 1 ท้ายประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง ข้อ (2)(ก)) ศาลจะตรวจว่าทายาทคนอื่นคัดค้านหรือไม่ หนังสือที่ทายาททุกคนลงชื่อยินยอมและไม่คัดค้านทำให้ศาลไต่สวนได้เร็ว และลดโอกาสที่ต้องเลื่อนนัดเพื่อตามตัวทายาท

• ยื่นพร้อมคำร้อง หรือยื่นเพิ่มก่อนวันนัดไต่สวนก็ได้ ถ้ายื่นคำร้องแล้ว ให้ติ๊ก «ยื่นคำร้องแล้ว» และใส่เลขคดีหมายเลขดำ
• ผู้ร้องต้องไปศาลตามนัดไต่สวนเอง ทายาทที่ลงชื่อในหนังสือนี้มักไม่ต้องไป เว้นแต่ศาลเรียก (ข้อ 2.3)
• ผู้มีรายได้น้อยขอให้พนักงานอัยการยื่นคำร้องแทนได้ที่สำนักงานคุ้มครองสิทธิและช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ประชาชน ของสำนักงานอัยการสูงสุด

ข้อ 2.2 แบบติ๊กไว้ หมายความว่าทายาทที่ลงชื่อจะไม่ขอเป็นผู้จัดการมรดกเองในเรื่องนี้ เหมาะเมื่อทายาทไว้ใจผู้ร้องและต้องการให้จบเร็ว ถ้าทายาทบางคนต้องการร่วมตรวจสอบ ให้เอาติ๊กออก หรือให้ทายาทคนนั้นยื่นขอเป็นผู้จัดการร่วม โปรดทราบว่าผู้จัดการมรดกหลายคนต้องทำการร่วมกัน ซึ่งอาจทำให้การโอนทรัพย์ช้าลง

การยินยอมให้ผู้ร้องเป็นผู้จัดการมรดก ไม่ใช่การสละมรดก (ข้อ 4.1) ผู้จัดการมรดกมีหน้าที่ทำบัญชีทรัพย์มรดก จัดการ และแบ่งปันมรดกให้เสร็จภายในกำหนดเวลาที่กฎหมายกำหนดนับแต่ศาลตั้ง ถ้าผู้ร้องไม่ทำตามหน้าที่ ทายาทร้องขอให้ศาลถอนผู้จัดการมรดกได้ (ข้อ 4.2) ข้อ 3 เป็นคำขอที่ผู้ร้องลงชื่อรับทราบไว้ ช่วยเป็นหลักฐานเมื่อต้องโต้แย้งภายหลัง

ถ้าผู้จัดการมรดกโอนทรัพย์มรดกไปโดยมิชอบหรือเบียดบังเงินของกองมรดก นอกจากความรับผิดทางแพ่งแล้วอาจเป็นความผิดอาญา ให้ปรึกษาทนายความ

ใส่ชื่อทายาทผู้เยาว์และต่อท้ายว่า «โดย (ชื่อ) บิดาหรือมารดาผู้แทนโดยชอบธรรม» ให้ผู้แทนลงชื่อแทน ถ้าผู้แทนโดยชอบธรรมเป็นผู้ร้องเอง ประโยชน์ของผู้แทนกับของผู้เยาว์อาจขัดกัน ศาลอาจสั่งให้ดำเนินการเพิ่มเติม ให้ปรึกษาทนายความก่อนยื่น

• สำเนาบัตรประจำตัวประชาชนและทะเบียนบ้านของผู้ให้ความยินยอมทุกคน
• เอกสารแสดงความเกี่ยวพันกับผู้ตาย เช่น สูติบัตร ทะเบียนสมรสหรือใบสำคัญการสมรส
• สำเนาใบมรณบัตรของผู้ตาย (ผู้ร้องยื่นพร้อมคำร้องอยู่แล้ว)
• เอกสารแสดงความเป็นผู้แทนโดยชอบธรรม ถ้ามีทายาทผู้เยาว์ เช่น สูติบัตรของผู้เยาว์ หรือคำสั่งศาลตั้งผู้ปกครอง

ผู้ให้ความยินยอมลงลายมือชื่อด้วยตนเอง ถ้ามีพยานให้ลงชื่อด้วย แล้วให้ผู้ร้องลงชื่อรับทราบข้อ 3 ทายาทที่อยู่ไกลลงชื่อแยกฉบับได้ (ข้อ 5.2) ทายาทมากกว่าหกคน ให้ทำหนังสือนี้เพิ่มอีกฉบับโดยใช้ข้อมูลผู้ตายและผู้ร้องชุดเดียวกัน ผู้ร้องเก็บต้นฉบับไว้ยื่นศาล ทายาทเก็บสำเนา

เขียนและตรวจทานโดย ภูวรา ครอบตะคุ ทนายความ (ใบอนุญาต 477/2558) · เนติบัณฑิตไทย · น.ม. กฎหมายทรัพย์สินทางปัญญาและสารสนเทศ — การเลือกประเด็น การจัดหมวด และคำอธิบายในบทความนี้เป็นงานอันมีลิขสิทธิ์ของผู้เขียน ส่วนตัวบทกฎหมายที่ยกมาไม่มีลิขสิทธิ์และตรวจกับราชกิจจานุเบกษาได้เสมอ · ทะเบียนบทความ OKC-CDE3A9 · หากนำไปใช้ต่อ โปรดระบุชื่อผู้เขียนและลิงก์ต้นฉบับ