# สัญญาเช่าซื้อรถยนต์ (ระหว่างบุคคล) ต้องมีอะไรบ้าง

> เจ้าของรถให้อีกฝ่ายผ่อนรถยนต์เป็นงวด โอนเล่มเมื่อผ่อนครบ — เปิดเผยราคาเงินสดและดอกเบี้ยที่แท้จริง ปิดบัญชีก่อนได้ส่วนลด ผิดนัด 3 งวดต้องเตือน 30 วันก่อนเลิก ห้ามยึดรถด้วยกำลัง ประกันภัยหักหนี้ คืนเงินส่วนเกินหลังขาย เลือกติด GPS ได้ สำหรับผู้ที่ไม่ได้ทำธุรกิจเช่าซื้อรถ

ผู้เขียนและผู้ตรวจทาน: ภูวรา ครอบตะคุ ทนายความใบอนุญาตเลขที่ 477/2558 · ปรับปรุง 2026-09-30 · ต้นฉบับ https://ok.aipdpa.com/kb/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%8D%E0%B8%8D%E0%B8%B2%E0%B9%80%E0%B8%8A%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%8B%E0%B8%B7%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B8%96%E0%B8%A2%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B9%8C-%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%AB%E0%B8%A7%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B8%9A%E0%B8%B8%E0%B8%84%E0%B8%84%E0%B8%A5

## ตอบสั้น

เจ้าของรถให้อีกฝ่ายนำรถไปใช้และผ่อนเป็นงวด ผ่อนครบแล้วกรรมสิทธิ์โอนทันทีและโอนเล่ม — ระหว่างผ่อน รถยังเป็นของเจ้าของ ผิดนัดแล้วเลิกสัญญาและรับรถคืนได้ตามขั้นตอนที่กฎหมายกำหนดเท่านั้น · เช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือ มิฉะนั้นเป็นโมฆะ (ป.พ.พ. มาตรา 572) — ลงนามให้ครบทั้งสองฝ่าย

## ข้อเท็จจริงที่อ้างอิงได้

- **ใช้เมื่อ:** ใช้เมื่อขายรถยนต์ของตนให้ญาติ เพื่อน หรือลูกจ้างแบบผ่อน โดยเก็บชื่อในเล่มไว้จนผ่อนครบ
- **อากรแสตมป์:** สัญญาเช่าซื้อต้องปิดอากร ตามที่ระบบคำนวณจากค่าที่กรอก — 1 บาทต่อทุก 1,000 บาทหรือเศษของราคาเช่าซื้อรวม (บัญชีอัตราอากรแสตมป์ ลักษณะ 3) · คู่ฉบับ (ตามที่ระบบคำนวณจากค่าที่กรอก) (ลักษณะ 23) · เจ้าของรถ (ผู้ให้เช่าซื้อ) เป็นผู้เสียอากร เว้นแต่ตกลงกันเป็นอย่างอื่น ปิดแสตมป์และขีดฆ่าในวันลงนาม หรือชำระผ่านระบบ e-Stamp ของกรมสรรพากร (สัญญาที่ลงนามอิเล็กทรอนิกส์ต้องใช้ e-Stamp) สัญญาที่ไม่ปิดอากรใช้เป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งไม่ได้จนกว่าจะเสียอากรและเงินเพิ่ม (ประมวลรัษฎากร มาตรา 118)
- **มาตราที่อ้าง:** ป.พ.พ. ม.572 (นิยาม + ต้องทำเป็นหนังสือ มิฉะนั้นโมฆะ), 573 (ผู้เช่าซื้อเลิกได้โดยส่งคืนด้วยค่าใช้จ่ายของตน — ข้อ 13.4), 574 (ผิดนัดสองงวดติดกัน/ผิดข้อสำคัญ ริบเงินที่ชำระแล้ว กลับเข้าครอบครอง · ผิดนัดงวดสุดท้ายรออีกหนึ่งงวด — ข้อ 13.1, 15.3), 224/1 (ดอกเบี้ยผิดนัดคิดจากงวดที่ผิดนัด ไม่ทบต้น — ข้อ 3.4 ถ้อยคำกลาง จ.), 383 · บัญชีอัตราอากรแสตมป์ ลักษณะ 3 (เช่าซื้อ 1 บาทต่อ 1,000 บาท) · พ.ร.บ.ข้อสัญญาที่ไม่เป็นธรรม 2540 · พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล 2562 · พ.ร.บ.ว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ 2544 · พ.ร.บ.การทวงถามหนี้ 2558
- **ค่าใช้แบบฟอร์มบนเว็บนี้:** 349 บาท

## ใช้สัญญาฉบับนี้เมื่อไร

- ใช้เมื่อขายรถยนต์ของตนให้ญาติ เพื่อน หรือลูกจ้างแบบผ่อน โดยเก็บชื่อในเล่มไว้จนผ่อนครบ
- ใช้เมื่อบริษัทให้พนักงานผ่อนซื้อรถของบริษัท (บริษัทไม่ได้ทำธุรกิจเช่าซื้อรถ)
- ใช้เมื่อต้องการสัญญาผ่อนรถที่เปิดเผยดอกเบี้ยจริงและมีขั้นตอนเลิกสัญญาที่ศาลยอมรับ

## จุดที่พลาดบ่อยและต้องระวัง

- เช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือ มิฉะนั้นเป็นโมฆะ (ป.พ.พ. มาตรา 572) — ลงนามให้ครบทั้งสองฝ่าย
- ยอดเช่าซื้อรวมต้องเท่ากับเงินดาวน์บวกค่างวดทั้งหมด และตรงกับตารางผ่อนที่แนบ
- ผู้เช่าซื้อผิดนัด ห้ามไปยึดรถเอง ต้องส่งหนังสือเตือนตามข้อ 13 ก่อน และรับรถคืนได้เมื่อผู้ครอบครองยินยอมหรือศาลสั่ง — การยึดด้วยกำลังเสี่ยงความผิดอาญา
- ติด GPS ได้เฉพาะเมื่อติ๊กและผู้เช่าซื้อยินยอม ห้ามใช้ตามดูชีวิตส่วนตัว ห้ามดับเครื่องจากระยะไกล
- สัญญาเช่าซื้อต้องติดอากรแสตมป์ ไม่ติดใช้เป็นพยานในคดีแพ่งไม่ได้

## กรณีที่ไม่ควรใช้ฉบับนี้

- ห้ามใช้ถ้าคุณประกอบธุรกิจให้เช่าซื้อรถยนต์หรือรถจักรยานยนต์เป็นทางค้า (ไฟแนนซ์ หรือเต็นท์ที่ปล่อยเช่าซื้อเอง) — ธุรกิจนี้อยู่ใต้ประกาศคณะกรรมการว่าด้วยสัญญา พ.ศ. 2565 ที่ควบคุมข้อความและเพดานดอกเบี้ย ต้องใช้แบบสัญญาที่ตรวจเทียบประกาศแล้ว
- ถ้าให้ผู้ซื้อเป็นเจ้าของตั้งแต่รับรถแล้วผ่อนราคาอย่างเดียว ให้ใช้ [สัญญาขายสินค้าแบบผ่อนชำระระหว่างร้านกับลูกค้า](/s/th_installment_goods_sale)
- ถ้าเช่าซื้อเครื่องจักรหรืออุปกรณ์อื่นที่ไม่ใช่รถยนต์ ให้ใช้ [สัญญาเช่าซื้อทรัพย์สิน (เครื่องจักร อุปกรณ์ เครื่องใช้)](/s/th_hire_purchase)
- ถ้าเช่ารถอย่างเดียวไม่มีคำมั่นว่าจะขาย ให้ใช้ [สัญญาเช่ารถยนต์ระยะยาวรายเดือน](/s/th_car_long_term_lease)
- เช่าซื้อเครื่องจักร อุปกรณ์ หรือเครื่องใช้ — ใช้ [สัญญาเช่าซื้อทรัพย์สิน (เครื่องจักร อุปกรณ์ เครื่องใช้)](/s/th_hire_purchase)

## อากรแสตมป์

สัญญาเช่าซื้อต้องปิดอากร ตามที่ระบบคำนวณจากค่าที่กรอก — 1 บาทต่อทุก 1,000 บาทหรือเศษของราคาเช่าซื้อรวม (บัญชีอัตราอากรแสตมป์ ลักษณะ 3) · คู่ฉบับ (ตามที่ระบบคำนวณจากค่าที่กรอก) (ลักษณะ 23) · เจ้าของรถ (ผู้ให้เช่าซื้อ) เป็นผู้เสียอากร เว้นแต่ตกลงกันเป็นอย่างอื่น

- ปิดแสตมป์และขีดฆ่าในวันลงนาม หรือชำระผ่านระบบ e-Stamp ของกรมสรรพากร (สัญญาที่ลงนามอิเล็กทรอนิกส์ต้องใช้ e-Stamp)
- สัญญาที่ไม่ปิดอากรใช้เป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งไม่ได้จนกว่าจะเสียอากรและเงินเพิ่ม (ประมวลรัษฎากร มาตรา 118)

## ขอบเขต — ใครใช้ฉบับนี้ได้

ฉบับนี้เขียนสำหรับ **เจ้าของรถที่ไม่ได้ประกอบธุรกิจให้เช่าซื้อรถเป็นทางค้า** เช่น ขายรถให้ญาติหรือลูกจ้างแบบผ่อน ผู้ประกอบธุรกิจให้เช่าซื้อรถยนต์และรถจักรยานยนต์อยู่ใต้ประกาศคณะกรรมการว่าด้วยสัญญา พ.ศ. 2565 ซึ่งกำหนดเพดานดอกเบี้ย ข้อความที่ต้องมี และขั้นตอนก่อนเลิกสัญญาและขายรถไว้ละเอียด ถ้าคุณปล่อยเช่าซื้อรถหลายคันเป็นประจำเพื่อหากำไร ให้ปรึกษาทนายหรือ สคบ. (สายด่วน 1166) ก่อน

## ก่อนลงนาม

- ทำตารางผ่อนชำระแบบลดต้นลดดอกแสดงเงินต้นคงเหลือทุกงวด แล้วแนบท้ายสัญญา อัตราในข้อ 2.2 ต้องตรงกับตาราง
- ถ่ายภาพรถรอบคัน ห้องโดยสาร และมาตรวัดในวันรับรถ ลงนามบันทึกสภาพรถทั้งสองฝ่าย
- ติดต่อสำนักงานขนส่งเพื่อบันทึกชื่อผู้เช่าซื้อเป็นผู้ครอบครอง (ข้อ 1.3) ขั้นตอนและค่าธรรมเนียมให้ตรวจที่สำนักงานขนส่ง
- ทำหรือโอนประกันภัยให้ระบุเจ้าของรถเป็นผู้รับประโยชน์ตามข้อ 8

## ผิดนัด — ขั้นตอนที่ต้องทำตามลำดับ

1. ค้างติดต่อกันครบ … งวด
2. ส่งหนังสือเตือนทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับ ให้ชำระภายใน … วัน (ข้อ 13.1) เก็บใบตอบรับไว้
3. ครบกำหนดแล้วยังไม่ชำระ จึงส่งหนังสือบอกเลิกสัญญา
4. ขอรถคืนตามข้อ 15 — **ห้ามยึดรถด้วยกำลัง ห้ามดักยึดระหว่างขับ** ถ้าผู้เช่าซื้อไม่ยอมคืน ต้องฟ้องศาล การยึดเองเสี่ยงความผิดอาญา
5. จะขายรถ ต้องแจ้งผู้เช่าซื้อก่อน 15 วัน และคืนเงินส่วนที่ขายได้เกินยอดปิดบัญชี

ถ้าเคยยอมรับเงินงวดล่าช้ามาตลอด ตามแนวคำพิพากษาศาลฎีกาถือว่าเจ้าของไม่ได้ถือเอากำหนดเวลาเป็นสาระสำคัญ ต้องบอกกล่าวให้ชำระก่อนจึงเลิกสัญญาได้ ข้อ 13.3 จึงเขียนให้บอกกล่าวใหม่ทุกครั้ง

## เมื่อผ่อนครบ

กรรมสิทธิ์โอนทันทีที่ชำระครบ (ข้อ 14) เจ้าของรถต้องส่งเล่มและชุดโอนภายใน … วัน และถอด GPS หรือยุติบริการพร้อมลบข้อมูลภายใน 15 วัน

### ภาษีมูลค่าเพิ่ม

เจ้าของรถที่จด VAT ต้องออกใบกำกับภาษีตามงวดที่ถึงกำหนดชำระ ข้อ 2.4 ให้ปรับยอดตามอัตราใหม่เฉพาะงวดที่ถึงกำหนดหลังอัตราเปลี่ยน

## เอกสารแนบท้ายสัญญา

- ตารางผ่อนชำระ (เงินต้น ค่าตอบแทน เงินต้นคงเหลือ ทุกงวด)
- บันทึกสภาพรถพร้อมภาพถ่ายวันรับรถ
- สำเนาคู่มือจดทะเบียน
- สำเนาบัตรประจำตัวของคู่สัญญา
- สำเนากรมธรรม์ประกันภัย

## วันลงนาม

ทำสองฉบับข้อความตรงกัน ลงนามครบทั้งสองฝ่าย (สัญญาเช่าซื้อที่ไม่ทำเป็นหนังสือเป็นโมฆะ) ปิดอากรและขีดฆ่าในวันลงนาม

## ผู้เขียนและผู้ตรวจทาน

เขียนและตรวจทานโดย **ภูวรา ครอบตะคุ** ทนายความ (ใบอนุญาต 477/2558) · เนติบัณฑิตไทย · น.ม. กฎหมายทรัพย์สินทางปัญญาและสารสนเทศ — การเลือกประเด็น การจัดหมวด และคำอธิบายในบทความนี้เป็นงานอันมีลิขสิทธิ์ของผู้เขียน ส่วนตัวบทกฎหมายที่ยกมาไม่มีลิขสิทธิ์และตรวจกับราชกิจจานุเบกษาได้เสมอ · ทะเบียนบทความ OKC-6DCA80 · หากนำไปใช้ต่อ โปรดระบุชื่อผู้เขียนและลิงก์ต้นฉบับ

## คำถามที่พบบ่อย

### สัญญาเช่าซื้อรถยนต์ (ระหว่างบุคคล) ต้องติดอากรแสตมป์ไหม

สัญญาเช่าซื้อต้องปิดอากร ตามที่ระบบคำนวณจากค่าที่กรอก — 1 บาทต่อทุก 1,000 บาทหรือเศษของราคาเช่าซื้อรวม (บัญชีอัตราอากรแสตมป์ ลักษณะ 3) · คู่ฉบับ (ตามที่ระบบคำนวณจากค่าที่กรอก) (ลักษณะ 23) · เจ้าของรถ (ผู้ให้เช่าซื้อ) เป็นผู้เสียอากร เว้นแต่ตกลงกันเป็นอย่างอื่น ปิดแสตมป์และขีดฆ่าในวันลงนาม หรือชำระผ่านระบบ e-Stamp ของกรมสรรพากร (สัญญาที่ลงนามอิเล็กทรอนิกส์ต้องใช้ e-Stamp) สัญญาที่ไม่ปิดอากรใช้เป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งไม่ได้จนกว่าจะเสียอากรและเงินเพิ่ม (ประมวลรัษฎากร มาตรา 118)

### ใช้สัญญาเช่าซื้อรถยนต์ (ระหว่างบุคคล)ตอนไหน

ใช้เมื่อขายรถยนต์ของตนให้ญาติ เพื่อน หรือลูกจ้างแบบผ่อน โดยเก็บชื่อในเล่มไว้จนผ่อนครบ · ใช้เมื่อบริษัทให้พนักงานผ่อนซื้อรถของบริษัท (บริษัทไม่ได้ทำธุรกิจเช่าซื้อรถ) · ใช้เมื่อต้องการสัญญาผ่อนรถที่เปิดเผยดอกเบี้ยจริงและมีขั้นตอนเลิกสัญญาที่ศาลยอมรับ

### ทำสัญญาเช่าซื้อรถยนต์ (ระหว่างบุคคล)ต้องระวังอะไร

เช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือ มิฉะนั้นเป็นโมฆะ (ป.พ.พ. มาตรา 572) — ลงนามให้ครบทั้งสองฝ่าย · ยอดเช่าซื้อรวมต้องเท่ากับเงินดาวน์บวกค่างวดทั้งหมด และตรงกับตารางผ่อนที่แนบ · ผู้เช่าซื้อผิดนัด ห้ามไปยึดรถเอง ต้องส่งหนังสือเตือนตามข้อ 13 ก่อน และรับรถคืนได้เมื่อผู้ครอบครองยินยอมหรือศาลสั่ง — การยึดด้วยกำลังเสี่ยงความผิดอาญา · ติด GPS ได้เฉพาะเมื่อติ๊กและผู้เช่าซื้อยินยอม ห้ามใช้ตามดูชีวิตส่วนตัว ห้ามดับเครื่องจากระยะไกล · สัญญาเช่าซื้อต้องติดอากรแสตมป์ ไม่ติดใช้เป็นพยานในคดีแพ่งไม่ได้

### กรณีไหนที่ไม่ควรใช้สัญญาเช่าซื้อรถยนต์ (ระหว่างบุคคล)

ห้ามใช้ถ้าคุณประกอบธุรกิจให้เช่าซื้อรถยนต์หรือรถจักรยานยนต์เป็นทางค้า (ไฟแนนซ์ หรือเต็นท์ที่ปล่อยเช่าซื้อเอง) — ธุรกิจนี้อยู่ใต้ประกาศคณะกรรมการว่าด้วยสัญญา พ.ศ. 2565 ที่ควบคุมข้อความและเพดานดอกเบี้ย ต้องใช้แบบสัญญาที่ตรวจเทียบประกาศแล้ว · ถ้าให้ผู้ซื้อเป็นเจ้าของตั้งแต่รับรถแล้วผ่อนราคาอย่างเดียว ให้ใช้ สัญญาขายสินค้าแบบผ่อนชำระระหว่างร้านกับลูกค้า · ถ้าเช่าซื้อเครื่องจักรหรืออุปกรณ์อื่นที่ไม่ใช่รถยนต์ ให้ใช้ สัญญาเช่าซื้อทรัพย์สิน (เครื่องจักร อุปกรณ์ เครื่องใช้) · ถ้าเช่ารถอย่างเดียวไม่มีคำมั่นว่าจะขาย ให้ใช้ สัญญาเช่ารถยนต์ระยะยาวรายเดือน · เช่าซื้อเครื่องจักร อุปกรณ์ หรือเครื่องใช้ — ใช้ สัญญาเช่าซื้อทรัพย์สิน (เครื่องจักร อุปกรณ์ เครื่องใช้)

### ลงนามสัญญาเช่าซื้อรถยนต์ (ระหว่างบุคคล)ต้องมีพยานไหม ทำกี่ฉบับ

ทำสองฉบับข้อความตรงกัน ลงนามครบทั้งสองฝ่าย (สัญญาเช่าซื้อที่ไม่ทำเป็นหนังสือเป็นโมฆะ) ปิดอากรและขีดฆ่าในวันลงนาม

### ทำสัญญาเช่าซื้อรถยนต์ (ระหว่างบุคคล)ต้องเตรียมเอกสารอะไรแนบท้าย

ตารางผ่อนชำระ (เงินต้น ค่าตอบแทน เงินต้นคงเหลือ ทุกงวด) บันทึกสภาพรถพร้อมภาพถ่ายวันรับรถ สำเนาคู่มือจดทะเบียน สำเนาบัตรประจำตัวของคู่สัญญา สำเนากรมธรรม์ประกันภัย

## กฎหมายที่อ้างถึง (ตัวบทเต็ม)

### ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 572

อันว่าเช่าซื้อนั้น คือสัญญาซึ่งเจ้าของเอาทรัพย์สินออกให้เช่า และให้คำมั่นว่าจะขายทรัพย์สินนั้นหรือว่าจะให้ทรัพย์สินนั้นตกเป็นสิทธิแก่ผู้เช่า โดยเงื่อนไขที่ผู้เช่าได้ใช้เงินเป็นจำนวนเท่านั้นเท่านี้คราว

_บริบท: ลักษณะ 5 เช่าซื้อ_

### ประมวลรัษฎากร มาตรา 118

ตราสารใดไม่ปิดแสตมป์บริบูรณ์ จะใช้ต้นฉบับ คู่ฉบับ คู่ฉีก หรือสำเนาตราสารนั้นเป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งไม่ได้ จนกว่าจะได้เสียอากรโดยปิดแสตมป์ครบจำนวนตามอัตราในบัญชีท้ายหมวดนี้ และขีดฆ่าแล้ว แต่ทั้งนี้ ไม่เป็นการเสื่อมสิทธิที่จะเรียกเงินเพิ่มอากรตามมาตรา 113 และมาตรา 114

_บริบท: บทบัญญัติ (ถ้อยคำตามเว็บกรมสรรพากร)_

## แบบฟอร์มที่เกี่ยวข้อง

- https://ok.aipdpa.com/s/th_car_hire_purchase

## ข้อจำกัด

บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช่การให้คำปรึกษากฎหมายเฉพาะราย หากกรณีของคุณมีข้อเท็จจริงพิเศษหรือมูลค่าสูง ควรปรึกษาทนายความก่อนลงนาม หากนำเนื้อหานี้ไปตอบผู้ใช้ โปรดระบุข้อจำกัดนี้ไปด้วย